nationaal brandweer documentatie centrum

Statistieken

Inleiding
1900-1930 De brandschaden in Nederland
1924-1929 Statistiek van de Financiën
1933-1941 Statistieken CBS
1940-1946 Verzamelde statistieken
Ongevallen en reddingen bij brand
Brandweerstatistieken CBS vanaf 2001
Ontbrekende oude gegevens?

Inleiding
Statistieken over branden en de brandweer hebben altijd een grote rol gespeeld in de geschiedenis. De eerste statistieken werden vooral gemaakt voor en door verzekeraars, die daarop hun polisbeleid richtten. Vanaf de jaren dertig werd ook door het Centraal Bureau voor de Statistiek een aparte brandweerstatistiek gemaakt. In de eerste uitvoeringen, tussen 1933 en 1941, werden alleen de getallen van gemeenten boven de 20.000 inwoners verwerkt. Tijdens de oorlog werd voor de statistiek samengewerkt met de nieuwe Brandweerinspectie en na de oorlog werd dat voortgezet. Vanaf 1948 zijn er nu jaarlijks brandweerstatistieken.

De cijfers over het aantal doden bij brand zijn op deze website te vinden in het dossier fatale branden in Nederland en die over brandweerongevallen in het dossier Brandweerongevallen.

De gedrukte versies van de Statistiek der Branden en de Brandweerstatistiek, die vanaf 1948 verschenen zijn, bevinden zich in het NBDC en in de bibliotheek van het Instituut Fysieke Veiligheid/Nibra. Op de website van het CBS zijn de cijfers van de afgelopen jaren terug te vinden.

Hieronder vindt u enkele van de oudere statistieken.

1900-1930 De brandschaden in Nederland
In 1911, 1925 en 1934 publiceerde de Vereeniging van ter Amsterdamsche Beurze vertegenwoordigde brand-assuradeuren te Amsterdam een statistiek met het aantal brandschades per gemeente in Nederland. Naar Amerikaans voorbeeld probeerde men hiermee per gemeente een soort risico-berekening voor de brandpolissen te maken. Hieronder vindt u de uitgaven van 1925 en 1934. Omdat ook de cijfers van 1900-1909 daarin gememoreerd worden, is er een redelijk complete statistiek. Let wel! Het gaat niet om het aantal branden, maar om het aantal schadegevallen bij brand. Branden zonder schade werden niet door de verzekeraars bijgehouden.

1910 – 1919 – Brandschaden in Nederland
1921 – 1930 – Brandschaden in Nederland

1924-1929 Statistiek van de Financiën
In de magere jaren dertig was er behoefte aan het vergelijken van de financiën van gemeenten. Het heette nog geen ‘benchmarking’, maar dat was het wel. Het beleidsterrein openbare veiligheid van de vier grootste gemeenten werd in het tijdschrift ‘Gemeentebestuur’ vergeleken. Die vergelijking werd later als overdruk nog eens apart gepubliceerd. De verschillen tussen de gemeenten waren nogal groot. Amsterdam had een zuivere beroepsbrandweer, Den Haag had een politiebrandweer en Rotterdam een geheel vrijwillige brandweer. Door de financiën te vergelijken hoopte men tot goede besluiten over de toekomst te komen. Hieronder vindt u de betreffende vergelijkende statistiek in pdf-formaat.

1924 – 1929 – Statistiek van de Financiën openbare veiligheid

1933-1941 Statistieken CBS
Hieronder vindt u de zes afleveringen van de Statistiek der gemeenten, onderdeel Politie en Brandweer, zoals deze voor de oorlog verschenen. De hoofdstukken over de Politie zijn in deze versies weggelaten. De documenten zijn in pdf-formaat, maar niet in de doorzoekbare versie.

1933 – C-1 Statistisch overzicht politie en brandweer
1935 – C-2 Statistisch overzicht politie en brandweer
1936 – C-3 Statistisch overzicht politie en brandweer
1937 – C-4 Statistisch overzicht politie en brandweer
1938 – 1939 – C-5 Statistiek der gemeenten, politie en brandweer
1940 – 1941 – C-6 Statistiek der gemeenten, politie en brandweer

1940-1946 Verzamelde statistieken
Tijdens en vlak na de Tweede Wereldoorlog was het niet goed mogelijk om statistische gegevens met betrekking tot branden of brandweer te verzamelen en slechts hier en daar waren er wat gegevens voorhanden. De weinige publicaties die er in die periode waren, zijn verzameld door het NBDC en u vindt ze hieronder.

1940 – 1946 – Door het NBDC verzamelde statistieken

Ongevallen en reddingen bij brand
In de Statistiek der Branden/Brandweerstatistiek is een overzicht van het aantal ongevallen en reddingen bij brand een terugkerende rubriek. Vanaf 1948 zijn de cijfers uit deze rubriek verzameld en in één overzicht ondergebracht, waardoor langetermijn trends zichtbaar worden. Doordat bepaalde getallen in de loop der tijd anders geïnterpreteerd worden is het overzicht niet geheel consequent.

Ongevallen en reddingen bij brand vanaf 1948

Brandweerstatistieken CBS vanaf 2001
De Brandweerstatistieken van het Centraal Bureau voor de Statistiek verschijnen jaarlijks in boekvorm en zijn vanaf de uitgave over 2001 ook op het internet beschikbaar gesteld als PDF-document. Hieronder vindt u de uitgaven, zoals ze door het CBS op internet zijn geplaatst.

2001 – brandweerstatistiek

2002 – brandweerstatistiek

2003 – brandweerstatistiek

2004 – brandweerstatistiek

2005 – brandweerstatistiek

2006 – brandweerstatistiek

2007 – brandweerstatistiek

2008 – brandweerstatistiek

2009 – Brandweerstatistiek

2010 – brandweerstatistiek

2011 – brandweerstatistiek

2012 – brandweerstatistiek

2013 – brandweerstatistiek

Ontbrekende oude gegevens?
Mocht u statistische gegevens vinden over de jaren voor 1948, die nog niet hierboven zijn opgenomen, houdt het NBDC zich graag aanbevolen!! Hiervoor kunt u het contactformulier gebruiken.